Tarihi kalıntılar ikiz eve dönüştürüldü

Yenilenebilir enerji, peyzaj ve biyolojik temelli malzemeler ile büyük bir kısmı yangında kül olan tarihî kilise binası, sürdürülebilir ve topluluk odaklı bir yaşam alanına dönüştürüldü.

Hollanda’nın Rotterdam kentindeki Heijplaat yerleşiminde bulunan Julianakerk Kilisesi, 2017 yılında geçirdiği yıkıcı yangından dokuz yıl sonra JUUL konut projesi kapsamında yeniden işlevlendirilmiştir. HA-HA Design & Development tarafından tasarlanan ve geliştirilen 700 metrekarelik proje, eski kilisenin kalıntılarını dört konutlu çağdaş bir yaşam alanına dönüştürdü. Mimarlık ve uygulama süreçlerinin aynı ekip tarafından yürütülmesi, tasarımdan gerçekleştirmeye kadar bütüncül bir yaklaşım benimsenmesini sağlamıştır.

Projenin temel yaklaşımı, kiliseyi tarihsel görünümüne uygun biçimde yeniden inşa etmek veya geçmişin izlerini tamamen silmek yerine, mevcut yapısal kalıntıları yeni mimarinin başlangıç noktası olarak kabul etmektir. Özgün tuğla duvarlar, temeller ve tarihî yapı elemanları korunurken bunlara hafif ve çağdaş bir mimari eklenmiştir. Böylece eski ile yeni arasındaki ayrım görünür kılınmış, malzeme, ölçek ve biçim aracılığıyla bütünlük sağlanmıştır.

Dört konut, eski kilisenin duvarları içerisinde ve arasında konumlandırılmıştır. Hafif ahşap taşıyıcı sistemin tercih edilmesi, mevcut temellerin taşıma kapasitesinden yararlanılmasına olanak tanımıştır. Yeni temel kazıklarına ihtiyaç duyulmaması, tarihî yapı kalıntılarının korunmasına katkıda bulunmuştur. Yeniden oluşturulan kilise kulesi ise Heijplaat’ın tarihsel silüetini geri kazandırarak yapının yerleşimdeki simgesel konumunu güçlendirmiştir.

Peyzaj tasarımı da mimarinin ayrılmaz bir parçasıdır. Eski kilisenin içinden dış mekâna uzanan bitkilendirme alanları, konutları, avluyu ve tarihî duvarları birbirine bağlamaktadır. Sonbaharda kırmızıya dönüşen bitkiler, yangının izlerine sembolik bir gönderme yapmaktadır. Güneş panelleri, bambu gibi biyolojik temelli malzemeler ve ahşap yapı sistemi, projenin çevresel etkisini azaltmaktadır. JUUL, tarihî mirasın sürdürülebilir biçimde yeniden kullanımının yalnızca malzeme korumakla sınırlı olmadığını göstermektedir. Eski kilise, din merkezli işlevinden konut ve topluluk odaklı bir yaşama geçerek sosyal ve mekânsal değerini sürdürmektedir.